De kunst van het nestelen

Ze zitten er weer. Op de schutting in onze tuin, zij aan zij, snavels in elkaar. Een paartje Turkse tortels, koerend van de liefde. In de heg, goed verstopt achter de klimop, bouwt een merelpaar aan een stevig nest van gras, mos en takjes. Voor een nestkastje aan de muur vliegt een koolmees zenuwachtig heen en weer, hij landt op het dak, verkent de omgeving en durft het na verschillende pogingen aan om tegen de ronde opening aan, al kloppend op de randen, het huisje te verkennen. Zoekt hij een bel, of de sleutels? Is het wachten op de makelaar? Vrouwtje koolmees zit op enige afstand en moedigt manlief luid aan met haar heldere en doordringende tie-tu tie-tu tie-tu. Ik speur naar de bonte specht. Zal het paar ook dit jaar voor de oude boom bij de buren kiezen?

Het voorjaar is onmiskenbaar aangebroken en de natuur laat zich zien in al haar ontluikende variëteit. Nestelende vogels kondigen het nieuwe leven aan. Bottende bomen en springende struiken geven de natuur al weer kleur. Wat houd ik van het voorjaar als alles weer tot leven komt. Wat verwonder ik mij telkens weer over de kracht van het licht en de warmte van de zon die de natuur doet ontwaken. Wat bewonder ik de kunst van het nestelen van de vele vogels. Vogels zijn ware architecten. Ze bouwen de meest uiteenlopende nesten. In bomen, gebouwen, oeverwanden, op het water, in de wei. Die nesten zijn niet alleen bedoeld om er eieren in te leggen en jongen groot te brengen. Ze spelen ook een belangrijke rol in het sociale leven van de vogel. En dat brengt mij bij een andere betekenis van het werkwoord nestelen. Ik denk dan aan ergens lekker gaan wonen of gaan zitten. Bijvoorbeeld: we nestelen ons op de bank voor een gezellig avondje. Of de betekenis van het gezegde ´ergens een warm nest vinden´. Nou, dan denk je toch vooral aan een prettige omgeving waar je je thuis voelt, niet?

WARM NEST Een warm nest. Wie een warm nest heeft, mag ervaren dat er liefdevolle relaties worden gebouwd en onderhouden. Dan wordt er zorg gedragen voor elkaar. In zo’n omgeving mag je spelen en stoeien, dromen en doen, fantaseren en filosoferen. Je vindt er een plek om stil te staan, tot rust te komen en wordt er bemoedigt om verder te gaan. Fouten worden niet toegedekt, maar wel begrepen. Je mag er leren en afleren. Je ontdekt er de waarde van luisteren, maar ook van vertellen.

In zo’n warm nest zorgt de positieve sfeer voor vertrouwen en wordt de keukentafel het levende symbool voor ontmoeten, samen eten en praten. De kinderpsychiater Peter Adriaenssens schreef er een boek over: ´De kunst van het nestelen´. Kinderen een warm nest bieden in hun opvoeding geeft hen een veilige omgeving om te ontdekken, te experimenteren en zich dus te ontwikkelen. Uit onderzoek blijkt dat een warm nest kinderen nieuwsgierig maakt en helpt om met meer (zelf)vertrouwen in de wereld te staan. Je wordt er zelfstandiger door maar ook socialer, meer samenwerkingsbereid en geeft minder snel op.

KUNST De kunst van het nestelen. Als je dat zo leest, wil je eigenlijk dat iedereen die kunst zou verstaan. Maar niet iedereen is zo’n kunstenaar bij wie dit talent ontspruit als de knoppen aan de bomen in de lente om de kaalheid te transformeren in een groen bladerdek.

Toch hebben we allemaal behoefte aan een ´warm nest´. Alleen die behoefte al kan ons de energie geven om iets van die warmte aan elkaar te geven. En net zoals met kunst is dat misschien de eerste streep op het doek van de kunstenaar. Elk nest begint met een eerste takje om het dan takje voor takje verder op te bouwen en af te bouwen met gras, mos en allerlei klein spul. Zo worden er vele verschillende nesten gebouwd van groot tot klein en van heel precies tot een klein kaal kuiltje in het zand. Warm wordt echter ieder nest pas van dat warme vogellijf dat de eieren liefdevol bebroedt. Ook van de vogels valt te leren.

Asje van Dijk