• Pauw Media
  • Annelies Barendrecht
  • Annelies Barendrecht
  • Annelies Barendrecht

53 'Mooie Mannen' in Barneveld

BARNEVELD Ze werkt graag taboedoorbrekend, legt mensen vast op de gevoelige plaat en wil laten zien dat oud mooi is: fotograaf en journalist Annelies Barendrecht opent vrijdag 17 februari haar foto-expositie 'Mooie Mannen'.

Frida Noordzij

In opstand tegen de beeldvorming van de ouder geworden mens.' 'Ook ik laat me beïnvloeden door het heersende schoonheidsideaal.' Enkele zinnen uit het voorwoord van fotograaf en journalist Annelies Barendrecht (67) in het boek 'Mooie Mannen' dat ze maakte bij de gelijknamige fototentoonstelling die vanaf vrijdag te zien is in Museum Nairac in Barneveld.

De fototentoonstelling 'Mooie Mannen' bestaat uit drieënvijftig portretten, veelal in zwart-wit, van mannen met 'karakteristieke koppen', zoals Barendrecht het noemt. ,,Ik wil laten zien dat oud mooi kan zijn. Ik vind dat je in oude koppen het leven ziet staan.'' Het is een onderwerp waar de fotograaf zelf ook mee bezig is. ,,Ik keek laatst in de spiegel en dacht: moet ik ook niet eens een rimpel weg laten spuiten? Het feit alleen al dat ik daarover nadenk… Waarom mag ik niet gewoon oud worden zoals ik nu ben? Ik heb gelachen, gefronst, je kan in mijn gezicht zien dat ik geleefd heb. Met alles wat daarbij hoort: vreugde en verdriet. Moet ik dan dit gezicht glad laten trekken? Dat al die sporen gewist worden? Alsof ik mij geschaamd heb voor het leven dat ik heb geleid.''

BUURMAN Het idee voor een fotoserie over mooie mannen werd getriggerd door de buurman van Barendrecht, Wolter de Waard. Zijn foto is het gezicht geworden van de tentoonstelling. Helaas kan hij de tentoonstelling zelf niet meer meemaken; hij overleed eind vorig jaar. ,,Ik herinner me hem, met zijn alpinopet op, werkend in zijn groentetuin. Zo authentiek. Deze man werd door niemand gezien, maar ik vond hem prachtig.'' Dankzij Wolter ging het idee leven van een fotoreportage over 'mooie oude mannen'. Barendrecht werkte twee jaar aan deze tentoonstelling, zette drieënvijftig mannen op de gevoelige plaat en schreef een bijbehorend boek. Mannen als Peter Helsdingen, Aart van Drie, Huub Oudshoorn, Ad Guldie en Ton Tomasoa zijn geportretteerd.

De andere mannen in de serie koos Barendrecht ook uit haar brede netwerk, dat ze als journalist en directeur van de Vrijwilligers Centrale Barneveld opdeed. Mannen wiens verhaal en uiterlijk haar fascineren. ,,Het was een sociaal en intiem project. Ik heb zo'n fantastisch contact met deze mannen gehad. Ze vonden het fijn om hun verhaal vrij te kunnen vertellen. Ik heb er alle tijd voor genomen.''

Barendrecht zocht naar diversiteit. ,,Ik wilde mannen met verschillende achtergronden en uit diverse milieus. Dat heb ik geprobeerd te vervatten in de foto's. Zo zie je een Turk, een Surinamer, Molukkers, een man met een verstandelijke beperking en ga zo maar door.''

TABOE Barendrecht vertelt graag onderwerpen te nemen waar een taboe op ligt. ,,Ik ben nu bezig met een reportage over de voedselbank en ik portretteerde mensen met Niet Aangeboren Hersenletsel (NAH). Ook maakte ik een serie foto's over Kickboksen. Die sport heeft een wreed imago, maar ik zag de respectvolle manier waarop deelnemers met elkaar omgaan.''

Met haar expositie 'Mooie Mannen' wil Barendrecht laten zien hoe mooi oud kan zijn. ,,In de westerse wereld draait het vaak om de buitenkant. Oude vrouwen zie je bijvoorbeeld nauwelijks in de media. Terwijl in Afrika bijvoorbeeld oude vrouwen op handen worden gedragen. Ik probeer de nadruk te leggen op de binnenkant.'' Bij de foto's schreef Barendrecht teksten die vertellen over de man en het leven dat hij heeft geleefd. ,,Ik heb mijn schrijven gecombineerd met fotografie. Hiermee wil ik ook het verhaal achter de foto vertellen.'' De expositie in Nairac is voor de fotograaf best spannend. ,,Het is mijn eerste echte foto-expositie. Dat vind ik ook wel eng. Je stelt je kwetsbaar op. Ik ben in wezen geen technisch fotograaf, maar een kijker.''

PASSIE Haar passie voor fotografie ontdekte Barendrecht pas op latere leeftijd. ,,Ik maakte altijd al veel foto's met eenvoudige camera's. Twaalf jaar geleden schreef ik me in voor een fotografie-cursus in Spanje. Ik wist niks: ik wist niet wat diafragma was, sluitertijd, ik was een onbeschreven blad maar ik wist dat ik het leuk vond.'' De cursusleider was een fotograaf van de NRC. Hij leerde Barendrecht de eerste kneepjes van fotografie. ,,Mijn passie werd daar geboren. Zo loopt het leven: je ontdekt soms opeens dingen waarvan je niet wist dat je het in je had. Die creatieve kant van mij heb ik pas heel laat ontdekt.''

BURN OUT ,,Ik heb gedurende mijn leven een aantal ontwikkelingen doorgemaakt. Ik werkte in het middelbaar- en volwassenenonderwijs, er zit een juf in mij.'' Door een burn out stapte Barendrecht noodgedwongen uit het onderwijs. ,,Ik werd een andere kant op geduwd; ik móést dat onderwijs uit.''

Een van de portretten in de serie is van Jur van Ginkel, oud-hoofdredacteur van de Barneveldse Krant. Hij maakte een kanteling mogelijk. ,,Aan hem heb ik veel te danken wat mijn schrijfcarrière betreft. Als hij niet had gezegd dat het goed was dat ik een stuk zou maken voor de krant, was ik misschien nooit gaan schrijven. Het vertrouwen dat hij in mij had, is zeer bepalend geweest.''

Barendrecht werd directeur van de Vrijwilligers Centrale Barneveld (dat later Welzijn Barneveld werd) en startte daarnaast haar eigen bedrijf: In Stijl Tekstproducties.

Geleidelijk aan kwam de vraag of Barendrecht ook foto's wilde maken bij haar teksten voor de krant en andere opdrachtgevers. ,,Dat waren echt foto's voor bij een stuk tekst. Maar ik wilde me meer verdiepen in fotografie zelf.'' Ze besloot naar de fotovakschool in Apeldoorn te gaan en kreeg daarnaast privéles van fotograaf en fotografiedocent Mich Buschman uit Garderen. ,,Die heeft mij eigenlijk gevormd. Hij gaf mij zelfvertrouwen. Dat vertrouwen heb je nodig als fotograaf. Bepaalde specialismen heb ik echt omarmd, zoals sociale fotografie: portretten en journalistieke thema's. Alles wat ik doe heeft een boodschap. Met alleen maar leuke plaatjes schieten heb ik niks.''

De expositie in Museum Nairac is de 'eerste echte expositie' van de fotograaf. ,,Ik ben 67 en het lijkt alsof alles op z'n plek valt. Ik weet wel: het is allemaal zo op mijn pad gekomen. Denk niet dat je oud en afgeschreven bent; je kan blijven groeien, als je maar nieuwsgierig blijft. Ik ben nog volop in ontwikkeling. En waarom niet?''

TOEKOMST Barendrecht heeft verschillende dromen voor de toekomst. ,,Ik zou wel les willen geven aan kleine groepen cursisten, in mijn studio. Ik ben bevoorrecht dat ik de energie heb dat ik dit nog kan doen. Het kan zomaar anders gaan. Zolang ik vitaal genoeg ben, en ik hoop dat dat nog heel lang is, wil ik dit werk blijven doen.''

De fotograaf is dankbaar als ze terugblikt op haar eigen leven. ,,Ik heb allerlei mijlpalen in mijn leven meegemaakt, die kwamen op mijn pad. Jur kwam ik toevallig tegen. Als ik Mich niet aangeschoten had, dan was ik nooit zover gekomen in de fotografie. Wolter kwam ook op mijn pad, hij heeft mij de ogen geopend. De kansen die zich voor deden, heb ik met beide handen aangegrepen, dat was wezenlijk. Dat heb ik pas later begrepen.''

De expositie 'Mooie Mannen' is vanaf vrijdag 17 februari tot en met zaterdag 10 juni te zien in Museum Nairac, Brouwerstraat 1 in Barneveld.

In De Koepel in Lunteren gaat vanaf zaterdag 1 april de expositie 'van Eduard naar Evelien' van start, waarbij Barendrecht het leven van een 79-jarige transgender in beeld heeft vastgelegd.