• Hans-Lukas Zuurman

'Aan de slag met samenleven in Barneveld'

BARNEVELD - Van een echt debat was tijdens het Schaffelaarpodium geen sprake. Veel meer ging het om een ontmoeting tussen culturen die eigenlijk allemaal prettig willen samenleven in Barneveld. En daarin kan nog wel wat verbeterd worden. Maar lang niet elke Barnevelder wil zo nodig contact met iedereen en elke groep.

Hans-Lukas Zuurman

Een bonte mix van ruim honderd Barnevelders - onder wie veel Turken en Marokkanen - kwam donderdagavond naar de bibliotheek in Barneveld om te praten over 'Moslims, waar hebben we het over in Barneveld?'. Het Schaffelaarpodium had het initiatief voor de 'dialoog' genomen. De organisatie houdt geregeld discussies over actuele thema's houdt. Aanleiding vormden de recente aanslagen in Parijs en de publiciteit die vertegenwoordigers van de Turkse en Marokkaanse gemeenschap in Barneveld zochten via deze krant.

Zij pleitten juist voor meer contact met de Barneveldse samenleving omdat zij zich 'gewoon Barnevelder' voelen en helemaal niets met het gedachtegoed achter de aanslagen hebben. Juist dat punt, het gevoel te hebben je voortdurend te moeten verdedigen door van zulke gebeurtenissen 'openlijk afstand' te moeten nemen, vermoeit de moslimgemeenschap. ,,Dat zou niet moeten. Het moet toch al duidelijk zijn dat het niets met ons geloof te maken heeft. Alleen al door de vraag te stellen, schep je afstand. Dat doet pijn. Iedereen moet afstand nemen van die aanslagen'', verwoordde de jonge Yunus het vol vuur.

EIGEN KRINGETJE 'Vormen wij één Barneveldse samenleving?', vroeg Tom van den Belt, één van de debatleiders zich af. Het bleef even stil, waarna Kitty Schueler reageerde: ,,Dat is een moeilijke vraag. Natuurlijk zijn we Barnevelders, maar dat wil niet zeggen dat we allemaal contact hebben, iemand kruist niet altijd je pad. Iedereen heeft een eigen kringetje, maar dat wil niet zeggen dat je tégen anderen bent. Ik denk dat we in Barneveld wat dat betreft niet zo'n probleem hebben.''

Harun Oz, vertegenwoordiger van de Turks Culturele Vereniging in Barneveld bevestigde dat, maar zei tegelijk: ,,Wij willen wel contact met de rest van de gemeenschap, maar ik heb het gevoel dat wij altijd de eerste stap moeten zetten.'' Meer contact krijgen kan via vrijwilligerswerk of eten bij elkaar, vertelden aanwezigen. ,,Ik kom al drie jaar in buurthuis Bronveld, daar eten bezoekers elke vrijdag een maaltijd van een andere cultuur'', tipte Joke Bakker.

EXOTISCH Volgens predikant Wilbert van Iperen van de Protestantse Gemeente Barneveld zit het contact te veel in ,,de exotischere manieren'', bijvoorbeeld via vrijwilligerswerk of 'een enkel toeristisch bezoek aan een moskee'. ,,Voor mij zit de kern veel meer in: zien wij elkaar? Is er ook een gesprek in de trein of winkel, op school of bij de sportvereniging? Als ik een pizza haal bij een moslim, doe ik dat omdat ik die pizza lekker vind, niet omdat de verkoper moslim is.'' Volgens Oz doet de lokale moslimgemeenschap zelf wel haar best om contact te maken, bijvoorbeeld met de organisatie van braderieachtige 'Kermesdagen'. ,,Daarvoor worden duizenden folders verspreid, maar autochtonen komen er bijna niet. Is die drempel dan zo hoog? Of is er geen interesse in andermans cultuur?'' Waarop Judith van den Wildenberg toegaf dat wel zo te ervaren: ,,Ik ben er weleens geweest, dan zie je groepen mannen. Dan voel ik me wat ongemakkelijk er langs te lopen. Maar ik vond het ook moeilijk met Turkse vrouwen in contact te komen. Terwijl ik graag met mensen praat.''

Ook de Turkse en Marokkaanse jongeren lieten van zich horen en wezen op de problemen die ze ervaren met solliciteren en in hoe ze benaderd worden. ,,Dat mensen zich verontschuldigen over het woord allochtoon, dat maken we vrijwel dagelijks mee'', vertelde een jongere. Deze Barneveldse Turken en Marokkanen voelen zich daarmee apart gezet, terwijl ze - omdat ze geboren en getogen zijn in Barneveld, gewoon onderdeel willen uitmaken van de samenleving.

PIJLERS VAN DE ISLAM Burgemeester Asje van Dijk wees op het belang van dieper contact maken met de Turkse en Marokkaanse gemeenschap: ,,Het wordt pas leuk als je met ze praat over de vijf pijlers van de islam, dan zie je kenmerken die veel dichterbij liggen dan je dacht.'' Ook riep hij de Turkse en Marokkaanse gemeenschap op vrijwilligerswerk te doen in bijvoorbeeld de Wereldwinkel en zich aan te melden bij de brandweer om op die manier de contacten met andere Barnevelders te verstevigen. ,,Het zou mooi zijn als we het gesprek met elkaar kunnen verbreden in de samenleving.''

Oud-directeur Geert Remmelts van de openbare Zonnebloemschool, waar veel Barneveldse allochtonen op zitten, liet weten: ,,Ik merk dat iedereen zo zijn eigen groep heeft in Barneveld. De kunst is om niet met rug naar elkaar toe te gaan staan. De wens om echt in contact te komen met andersdenkenden is er vaak niet.'' Dat bevestigde ook Van Iperen: ,,Een deel van de bevolking wil de slag niet maken meer contact te maken. Daar is nog wel wat werk aan de winkel.'' Zijn voorstel was om een nieuwe overlegvorm in het leven te roepen, breder dan het inmiddels ter ziele gegane overlegplatform Ochrimo, waarin christenen en moslims elkaar opzochten.

KRITISCH KIJKEN Omar Zerkouni van de Marokkaanse Vereniging in Barneveld riep zijn eigen achterban op ook vooral kritisch naar zichzelf te kijken. ,,Waarom moeten we pas reageren als er iets gebeurt?'', verwees hij naar de Parijse aanslagen. ,,Ik kijk naar mijn broeders en zusters hier: waarom zetten we dit niet door, maken we meer contact en zijn we zichtbaar in de samenleving, bijvoorbeeld door deelname in het verenigingsleven? Dat willen autochtonen zien.'' Nico van Koesveld opperde dat het ,,nog een hele klus'' zou worden om moslims en reformatorische jongeren met elkaar in contact te brengen. ,,Maar we hebben kansen daarvoor via social media en wijkplatforms.''

Aat Barendregt erkende: ,,Een soortgelijk proces als we nu zien, hebben we met de Molukkers in Barneveld gehad in de jaren zeventig. Ook zij stonden te boek als 'verdacht' na de treinkapingen. Het kostte hen tijd om duidelijk te maken dat zij niet bij de kapers hoorden. Zij willen gewoon samenleven. En vandaag de dag kun je niet echt een Molukse wijk aanwijzen: alles is verweven in Barneveld. Daar moeten we aan gaan werken.''