• Wandelaars bij ven landgoed Appel

    Jolanda Denekamp
  • Jolanda Denekamp
  • Jolanda Denekamp
  • Jolanda Denekamp
  • Jolanda Denekamp
  • Jolanda Denekamp
  • Jolanda Denekamp
  • Jolanda Denekamp
  • Jolanda Denekamp
  • Pauw Media

Op pad met Jolanda (37): Eeuwenoud landschap Appel

APPEL Dit keer voert de wandeling naar Appel, dat al in de middeleeuwen bestond. Nu is het een kleine buurtschap, destijds was het een belangrijke nederzetting, zo blijkt aan het eind van de route. De tijd lijkt te hebben stilgestaan in dit groene, stille cultuurhistorische landschap met oude boerderijen en kruip-door-sluip-door-paadjes, langs hoge enggronden en houtwallen.

Jolanda Denekamp

De start is naast Landwinkel De Maaneschijn aan de Kamersteeg, verstopt in het groen. Eigenaresse Marianne van Maanen vertelt dat de camping en Landwinkel al vijftien jaar bestaan. Menigeen die hier langs wandelt of fietst, ook uit de nabije omgeving, blijkt verbaasd dat hier een Landwinkel is. Het bord buiten aan de weg prijst aardbeien, asperges en hertenvlees, rechtstreeks van de boerderij aan. De herten lopen in de weiden rondom en het vlees is 'ijzerrijk, lekker mager en supermals'. De Landwinkel is een samenwerkingsverband tussen boeren en tuinders die elkaars producten verkopen, met vooral aandacht voor duurzaamheid en dierwelzijn en natuurlijk ook de smaak. In deze winkel aan de Kamersteeg in Appel (gemeente Nijkerk), worden heerlijke boerenkazen, scharreleieren, allerlei biologisch (streek)producten verkocht. Het water loopt je in de mond bij het zien van het assortiment. Stap er op de heen- of terugweg eens binnen of geniet op het terras van boerenschepijs van echte volle room of een lekkere bak koffie.

De route voert over het gras van de camping naar een smal slingerend paadje langs een weiland. Onderweg staan her en der prachtige blauwpaarse, wilde hyacinten. Hopelijk staan ze er nog als u er loopt. Een stukje over de asfaltweg, langs de zoetruikende witte bloempjes van de meidoorn en vervolgens weer het land in, over een paadje langs een weiland.

SCHAT Herma Witteveen uit Vriezenveen bezoekt haar nicht en heeft meteen de gelegenheid te baat genomen voor een wandeling in de omgeving. ,,De weersvooruitzichten waren niet zo gunstig, maar het blijkt alleszins mee te vallen", lacht ze, terwijl ze haar jas uittrekt. ,,Wat is het hier mooi. Echt een oud cultuurlandschap: weilanden, oude boerderijtjes, kleine paadjes, meidoornhagen, vennetjes, een heerlijk landgoed. Appel; bijzondere naam trouwens."

Op de mededeling dat in de buurt zelfs een Peerweg is, begint ze te lachen. ,,Serieus?" Ze geniet volop en overweegt om de tent deze zomer op te zetten op camping Maaneschijn. ,,Kan ik mooi gaan fietsen. De omgeving is hier echt prachtig." Herma loopt graag, tot zo'n 15 kilometer maximaal. ,,In Drenthe heb ik aardig wat knapzakwandelingen gedaan, van verschillende lengtes. En samen met mijn man ga ik vaak geocachen: een soort schatgraven in de natuur. Iemand verstopt ergens een waterdichte doos met daarin een logboek en soms nog een voorwerp. De precieze coördinaten van de schuilplaats staan op een speciale website, www.geocaching.com. Die coördinaten zet je in je gps en vervolgens kun je op zoek gaan naar de cache,  de 'schat'. Erg leuk om te doen. Laatst nog op Schiermonnikoog."

 

PADCOÖRDINATOR Aan de wandel is ook Maarten Goeman (64) uit Apeldoorn. Hij is sinds maart één van de padcoördinatoren van het Marskramerpad, een langeafstandwandelpad (LAW) dat Nederland van oost naar west doorkruist en ook langs Appel gaat. Zo ligt er een heel netwerk van honderden kilometers gemarkeerde routes, lijnwandelingen (LAW's) en 'rondjes' (streekpaden) in Nederland, opgetekend en beschreven in gidsjes. Maarten heeft het deel tussen Deventer en Amersfoort van het Marskramerpad onder zijn hoede. Vrijwillige markeerders in het veld houden de routemarkeringen (wit-rood) actueel. ,,Met zijn allen bezorgen we heel veel mensen heel veel plezier in hun vrije tijd."

De Apeldoorner heeft inmiddels zelf wat meer vrije tijd. ,,Ik ben sinds begin dit jaar met pensioen. Wat eerder dan oorspronkelijk gedacht, maar het bevalt me uitstekend. Ik wandel en fiets graag, in Nederland en in Duitsland. Op de fiets of wandelend openbaart zich een hele andere wereld aan je dan wanneer je in de auto zit bijvoorbeeld. Op mijn fiets- en wandeltochten maak ik altijd graag gebruik van routes die door anderen zijn uitgezet. Dan denk ik 'wie zouden daar nu achter zitten'?" Een vriend tipte hem over dit vrijwilligerswerk. ,,Er komt aardig wat kijken bij het verzorgen van routes zo weet ik inmiddels. En ik kijk ondertussen heel anders naar markeringen," klinkt het enthousiast.

 

DUIKERS Een flink gekwaak bij het eerste vennetje. Twee Garderenen zijn verbaasd over de natte omgeving hier. 'Zo dichtbij en zo anders', constateren ze terwijl ze een blik op de poel werpen. 'En zo rustig.' Groene kikkers schieten als volleerde duikers weg van het wateroppervlak de modder in. Pijlsnel. Een kilometer verderop genieten de twee wandelaars van de naar het schijnt 'afgegraven' vennen waar scholeksters langs de oever stappen. Ze vertellen dat ze net een praatje hebben gemaakt met de eigenaar van landgoed Appel, die een pad aan het herstellen was. De verbazing klinkt door in hun stemmen omdat dit een particulier landgoed betreft.

 

NAT APPEL De bovenste laag grond is verwijderd zodat typische flora als kleine zonnedauw, geelgroene zegge en beenbreek de kans krijgt om zich te ontwikkelen. In elk jaargetij is er wel weer wat anders te ontdekken. Landgoed Appel is een ecologische verbinding tussen de Veluwe en de Utrechtse Heuvelrug. Medio 2016 zijn landbouwpercelen omgevormd naar nat en vochtig hooiland, natte heide of bos. Kwelwater krijgt de kans om weer aan de oppervlakte te komen.De werkzaamheden op het landgoed zijn nog niet afgerond. Met name rond de monumentale hoeve Ahof zal nog het een en ander veranderen. Onderweg worden natte heidegebieden afgewisseld met bossen. Het is een heerlijk gebied voor vogels, libellen, vlinders, en mensen.

 

APPELSE WALBURG Weer terug bij de Landwinkel is het ook de moeite waard om iets verder door te lopen. In de bocht van de Kamersteeg ligt op particulier terrein de Appelse walburg; een archeologisch rijksmonument. De aardenwal en de gracht gelegen tussen het huidige bosje zijn gedateerd door archeologen op circa 1000 na Christus. Volgens de tekst op het informatiebord bij de walburg was Appel in de middeleeuwen een belangrijke nederzetting omdat het één van de weinig plaatsen was waar men van de Veluwe naar de voormalige Zuiderzee kon oversteken zonder door het water te hoeven waden. Ook was het gebied ooit rijk aan moerasijzererts. Hoewel er (nog) weinig bekend is over de historie van deze walburg vermoeden archeologen dat de wal, een versterking, bedoeld was ter bescherming van de smeden en bronsgieters. Gevonden resten van moerasijzererts en ijzerslakken binnen de wallen duiden op bewerking door de bewoners. Nu amper voor te stellen, maar achter de Kamersteeg liep tot 1937 de spoorlijn tussen Nijkerk en Barneveld.

WANDELROUTE APPEL:

Afstand: Ongeveer 9 kilometer

Start-/eindpunt: Parkeerplaats Kamersteeg, naast Landwinkel/camping De Maaneschijn, Appel, gemeente Nijkerk

Bereikbaarheid: Bushalte Appelsestraat en Peerweg

Horeca: Landwinkel De Maaneschijn, Appel, met terras, www.demaaneschijn.nl

Honden: Viervoeter kan beter thuisblijven: niet overal toegestaan, ook niet aan de lijn

Uitrusting: Wandelschoeisel, hier en daar kan het modderig zijn 

Toegankelijkheid: Smalle paadjes, planken over slootjes, bredere bos/zandpaden.

Aansluitende routes: Deze route sluit aan op aflevering 20 juli 'Op pad met' tussen Terschuur en Appel 8 km

Marskramerpad (www.marskramerpad.nl); www.klompenpaden.nl.

ROUTEBESCHRIJVING

Parkeren Kamersteeg, rechts naast Landwinkel/camping De Maaneschijn. Vanaf de parkeerplaats r.a. over de parkeerplaats voor de Landwinkel richting camping De Maaneschijn; over 'grasveld' camping;

achter een rood elektrakastje aan het einde van het 'grasveld' camping (tussen plaatsnummers 6/7) smal paadje r.dr.;

einde pad l.a. asfaltweg (Zelderseweg), voor De Kruyf Mechanisatie langs;

einde r.a Appelsestraat en na ca. 50 meter l.a. (haakse bocht);

2e pad r.a. (voor wit houten hek), graspad in, bocht naar links volgen, langs weiland; op splitsing links aanhouden paadje langs weiland;

r.dr. Appelsestraat (landgoed Appel), grindpad langs schaapskooi, tussen schuur en woonhuis door (aanleg van gravelweg rond boerderij), r.dr. op meersprong, wordt Stortkamper- en Plassersteeg;

einde r.a. Oude Voorthuizerweg, zandweg/graspad met fietspad;

5-sprong oversteken (Oude Voorthuizerweg), r.dr.;

1e pad l.a. langs houten slagboom; 1e pad r.a.; zijpaden negeren;

voor plasje l.a.;

einde r.a. zandweg met fietspad;

einde r.a.; op splitsing rechts aanhouden (Woudweg) richting Barneveld (pas op, weg kan druk zijn, aan de linkerkant vd weg lopen);

na ca 500 meter 1e pad r.a., r.dr. graspad volgen;

einde r.a., direct r.a. paadje tussen houten paaltjes door, op splitsing bospaden links aanhouden;

einde r.a., langs houten slagboom, graspad met fietspad;

5-sprong oversteken (Oude Voorthuizerweg), r.dr., ruim 1 km zandpad met fietspad blijven volgen;

na picknickbanken l.a. Appelsestraat en direct 1e r.a. blijft Appelsestraat; r.dr. op splitsing;

1e r.a., graspad; einde l.a. (na bank) Appelsestraat;

op splitsing rechts aanhouden Kamersteeg; bocht naar rechts volgen: links is de parkeerplaats weer.

Naar de walburg, i op de kaart: Voorbij de parkeerplaats over de Kamersteeg en in de bocht, tegenover het bankje ligt achter het informatiebord de aarden walburg. Het bosje is particulier terrein.

Jolanda Denekamp is natuurgids en freelance-journalist. Haar redactiebureau Taal en Teken verzorgt teksten op het gebied van de natuur, outdoor en cultuurhistorie. Voor de Barneveldse Krant zet ze tweewekelijks een wandel-, fiets- of andere route uit.

Eerdere afleveringen Op pad met Jolanda:

1) Rondom de Goudsberg

2) Hoog Buurlo, parel van de Veluwe

3) Landgoed 't Sol bij Garderen

4) Stuifzandheuvels en bloeiend haarmos

5) Mossel op de Veluwe

6) Langs kazematten en door loopgraven

7) Tussen zwaartepunt en Krachtighuizen

8) Extreme temperaturen op het Wekeromse Zand

9) Steppen rond schietbaan Scherpenzeel 

10) Op zoek naar wisenten

11) Achterlangs Stroe en Garderen

12) Verrassende kanoroute op Valleikanaal

13) Groen en rustig De Glind  

14) Kanorondje Leusden

15) Hollands plaatje rond Terschuur

16) Fietsen langs verborgen akkers

17) Drie soorten hei binnen handbereik

18) ´Waterwandeling´ landgoed Leuvenum

19) Nieuwe wildernis bij Barneveld 

20) Staand door de grachten

21) Van melk-drive naar snijbiet

22) Over het Millinger- en Caitwickerzand

23) ´Het lijkt hier wel buitenland´

24) Wandelen in hondenlosloopgebied

25) Route voor scootmobiel op Pauwenhof

26) Kerstwandeling tussen sparren en hulst

27) Sneeuwtraining op het Wekeromse Zand

28) Een meer verbonden met de Oranjes

29) Apaches en geslagen vogels

30) Wandelen over Heerlijkheid Stoutenburg

31) Wandeling langs beken en plassen

32) Drummers in het beukenbos

33) Reptielen op Den Treek-Henschoten

34) Architectonisch juweeltje in het bos

35) Nieuwe natuur om de hoek

36) Langs de Modderbeek