• Opticien Ab van de Braak is gespecialiseerd in hulpverlening aan kinderen met dyslexie. Op de foto poseert hij met een therapeut van Kidspower.

    Pauw Media
  • bko8stkaasschieter

    Pauw Media

76 jaar, en nog wekelijks in de winkel

BARNEVELD 76 jaar en still going strong. Ab van de Braak van Kaasschieter Brillen is nog wekelijks in zijn zaak in Barneveld te vinden. Hij verricht door hemzelf ontwikkelde oogmetingen bij mensen die ondanks een goede bril toch klachten als hoofdpijn en duizeligheid hebben.

Fija Nijenhuis

In zijn woonkamer in Kootwijkerbroek laat Van de Braak een mailtje uit Noorwegen zien. Het is afkomstig van iemand met oogklachten waarvoor geen oplossing lijkt te zijn. Tijdens een bezoek aan Nederland wil de patiënt graag in Barneveld langskomen. ,,Mijn klanten komen overal vandaan, zelfs uit het buitenland dus’’, vertelt Van de Braak. ,,Ze worden doorverwezen door therapeuten, kinderartsen, neurologen en andere hulpverleners. Gisteren heb ik nog een oogmeting gedaan bij iemand uit Assen, die op advies van zijn huisarts contact met ons had gezocht. Maar ook mond-tot-mondreclame levert klanten op. Een tevreden iemand vertelt graag zijn positieve ervaring door, heb ik gemerkt.’’

Van de Braak is een soort laatste halte voor mensen met een bril waarvan de glazen verschillende sterktes hebben en daarnaast met klachten lopen die met de ogen te maken zouden kunnen hebben. Hoofdpijn, duizeligheid, vermoeidheid, dubbelzien, en ga zo maar door. De lijst is lang.

BRAFO In de tientallen jaren ervaring die Van de Braak in het brillenvak heeft – hij nam Kaasschieter in 1976 over van de toenmalige eigenaar – ontdekte hij dat veelgebruikte kijkrichtingen ‘bijwerkingen’ kunnen hebben. De opticien ontwikkelde daarop de ‘Brafo-oogmeting’. Bra staat voor Braak, forie slaat op de neiging van ogen om scheel te gaan staan, de aandoening die de Barneveldse opticien probeert te verhelpen. Overigens is forie geen zichtbaar scheelzien; het gaat om een inwendige, uiterst minuscule afwijking.

Bij de Brafo-oogmeting verdeelt Van de Braak elk oog in vier delen, wat anders is dan bij een gewone meting. Daarbij wordt het oog namelijk in z’n geheel beoordeeld. De kwadranten onderzoekt hij nauwkeurig en hij past de glazen vervolgens daarop aan. Daarnaast krijgt de brildrager als service van de zaak het zogeheten Brafo-kijkadvies, ook door de opticien zelf ontwikkeld. ,,Ik kreeg ooit een buschauffeur in de winkel die duizelig werd als hij veel in zijn buitenspiegels had gekeken. Zijn brilglazen hadden verschillende sterktes. Op zeker moment waren de klachten zo erg dat hij zijn werk niet meer kon doen. Nadat de sterkte op basis van de oogmeting was aangepast, heb ik hem geadviseerd voortaan zijn hoofd mee te bewegen bij het kijken naar links en rechts. Sindsdien heeft hij geen klachten meer.’’

BIJWERKINGEN VAN DE BRIL De problemen die zijn klanten ervaren, noemt Van de Braak dan ook ‘bijwerkingen van de bril’. En net als bij bijwerkingen van geneesmiddelen, verschillen die per persoon. ,,Mensen die bij mij met klachten komen, zijn vaak ‘fijnmazige’ mensen. Gevoelig, bedoel ik daarmee. Op de snelweg reed ooit iemand voor me met een lekke band. Ik waarschuwde de bestuurder en toen we op de vluchtstrook stonden bleek zij helemaal niets gemerkt te hebben. Zo is het ook met deze klachten. De een voelt iets, de ander niet. Ik neem iedereen serieus.’’

De Kootwijkerbroeker voelt ook sterk mee met mensen met andere oogaandoeningen, zoals de ziekte van Ménière en dyslexie. Bij die laatste hebben kinderen veel moeite met het leren lezen en spellen van woorden. ,,Ik denk dat niemand dyslexie kan verminderen. Maar je kunt het wel erger maken. En als je weet hoe dát moet, kun je ook proberen om het juist níet erger te laten worden.’’

RUST Rust voor de ogen is belangrijk. Een juiste richting van kijken. Van de Braak is niet te spreken over de platte tafeltjes waaraan kinderen op school moeten werken. ,,Een schuin blad, zoals tot de jaren zestig, is beter. Kijk zelf maar eens wat prettiger, rustiger leest: van een platliggend papier of van een papier dat je schuin voor je houdt. En als het kan, maak tekstkolommen die je moet lezen dan zo smal mogelijk. Dat is ook rustiger voor de ogen.’’

Door dit soort adviezen op te volgen, wordt lezen er in elk geval niet moeilijker of vervelender op, zegt Van de Braak. ,,En accepteer het, als je dit hebt. Zie het niet als een afwijking. Ik vind dyslexie absoluut geen afwijking, maar juist iets positiefs. Want mensen met dyslexie zijn vaak heel goed in techniek. Beide groepen zijn nodig in onze maatschappij.’’ Ze doen er wel goed aan te blijven lezen, zegt hij erbij. ,,Zoveel mogelijk. Want de toetsen op school moeten ze kunnen maken.’’ Zelf blijft de 76-jarige zolang als het mogelijk is actief in zijn winkel, die overigens officieel niet meer van hem is, maar van zijn twee zoons. Zijn vier kinderen zijn allemaal actief in de zes filialen van Kaasschieter Brillen en Hoortoestellen. ,,Als ik me voel zoals nu, dan ga ik nog wel een tijdje door. Ik help graag mensen die met vage klachten blijven tobben. Al zie ik mezelf zeker niet als iemand die geneeskunde bedrijft.’’

BOEKJES Tussen de bedrijven door draagt hij zijn kennis over aan zijn kinderen en de medewerkers. ,,Ik heb ook ‘bijsluiters’ en een paar boekjes over oogkwesties geschreven. Mijn adviezen en tips om klachten te verminderen zijn voor iedereen beschikbaar.’’