• Edward Doelman
  • Betoncentrale Wessel
  • Betoncentrale Wessel

'Haute cuisine met beton'

BARNEVELD Het is vergelijkbaar met een topkok in de haute cuisine die onder tijdsdruk een gerecht bereidt. ,,In onze betonmortelcentrale kunnen we beton maken van honderden andere samenstellingen", vertelt Jos van der Velden, directeur van Betoncentrale Wessel.

Edward Doelman

Het is vrijdagmiddag op bedrijventerrein Harselaar-Oost. De truckmixers van Betoncentrale Wessel worden massaal ingezet. Van centrale naar bouwplaats, liefst in zo kort mogelijke tijd. De tijd om de betonmortel te verwerken is zeer beperkt. Het liefst moet de mortel binnen een uur gestort worden. Het werkgebied van Betoncentrale Wessel strekt zich dan ook zo'n dertig kilometer in en om Barneveld uit. De tijdsdruk is ook na het rijden een constante factor van betekenis, zo legt Van der Velden uit. ,,Zodra onze chauffeurs ter plaatse arriveren, worden ze ook zo snel mogelijk gefaciliteerd."

Beton storten is een spannend proces, waar op de bouw extra aandacht voor is. Eigenlijk is het te vergelijken met het opdienen van een hoofdgerecht in een restaurant. Hoe is het bord opgemaakt en wat zijn de smaken? ,,Denk je maar in dat onze betontechnoloog allerlei soorten beton kan maken met allerlei specificaties. Ik denk dat er wel vijfhonderd verschillende samenstellingen mogelijk zijn. Het is dus belangrijk dat onze betontechnoloog de juiste keuzes maakt bij de vervaardiging in de centrale en aan alle details denkt. Of dat daadwerkelijk is gebeurd, wordt vrij snel zichtbaar, nadat het beton gestort is."

 

BOUWPLAATS De drukte bij Betoncentrale Wessel op vrijdagmiddag is niet verwonderlijk. Het is doorgaans spitsuur op de laatste werkdag van de week. Dat heeft ook met het proces op de bouwplaats te maken, vervolgt Van der Velden. Hij legt uit dat beton de tijd nodig heeft om uit te harden. Door dit aan het eind van de week te doen, kan dat in het weekend gebeuren.

Tijd is kortom een belangrijke factor. Niet alleen voor de aanvoer en verwerkingstijd, maar ook in de vervaardiging van beton. ,,We vervullen een brandweerfunctie", stelt Van der Velden, doelend op het moment dat Betoncentrale Wessel wordt ingeschakeld. ,,Flexibiliteit is onze kracht. Vroeger was het heel normaal dat er dagen van tevoren betonmortel werd besteld, tegenwoordig is het zelfs mogelijk om een service van maximaal drie uur te krijgen."

Volgens de directeur wordt daar juist om gevraagd in de bouw. ,,Op de bouw is de voortgang van een project natuurlijk het belangrijkste. Soms is het lange tijd onzeker of er op een bepaalde dag beton gestort kan worden of dat het mogelijk een dag later moet plaatsvinden."

 

GRILLIG Een ander aspect zijn de weersomstandigheden, die kunnen ook nog roet in het eten gooien. Sneeuw en vorst geven het beton niet de kans om uit te harden. ,,Maar ook bij veel regen loopt de put vol en kunnen we niet storten."

In combinatie met de tijdsdruk maakt dat het werkproces soms ingewikkeld. ,,In deze tak van sport is het grillig", concludeert Van der Velden, die ook graag de planning aanstipt. ,,Logistiek gezien staat de planning op de drukste momenten van de week voor fikse uitdagingen. Er worden vaak huzarenstukjes geleverd."

Maar hij vindt beton boven alles een 'schitterend product'. ,,De dynamiek in de bouw en de infrastructuur zijn groot. Daarbij is beton onmiddellijk voorhanden en laat het zich voegen in elke gewenste vorm", trapt Van der Velden zijn lofzang af. ,,Bovendien geeft de natuur het ons: zand, grind, steenslag en water vermengd met cement als bindmiddel." Hij wijst bovendien op de mogelijkheden om beton volledig af te breken en te hergebruiken. Het is een circulair product, al kost dat de nodige energie. ,,Reductie van CO2 is een belangrijk speerpunt binnen onze sector. Voor verdere verduurzaming is zelfs het Nationaal Betonakkoord, vergelijkbaar met het Energieakkoord, in de maak."

 

BUURTSCHAP Betoncentrale Wessel is sinds de jaren tachtig op bedrijventerrein Harselaar-Oost gesitueerd. De bedrijfsnaam is een directe verwijzing naar de gelijknamige buurtschap die in de driehoek tussen Barneveld, Kootwijkerbroek en Harselaar is gelegen. De huidige eigenaar van het bedrijf aan de Hanzeweg is Dekker IJzendoorn BV, dat Van der Velden als directeur heeft aangesteld.

De directeur is belast met de dagelijkse leiding van twee betoncentrales. Naast de 30 meter hoge fabriek met zes silo's op Harselaar-Oost stuurt Van der Velden ook een betoncentrale in Gorinchem aan. Het zand en grind voor beide centrales worden gegenereerd door natuurontwikkeling en voornamelijk via het water aangevoerd. ,,In Gorinchem zijn we gesitueerd aan het water, in Barneveld niet. Maar via een aanlegplaats in Elst bij Utrecht, waar de Nederrijn stroomt, worden we voorzien van de grondstoffen. Vervolgens worden die met trucks naar Barneveld vervoerd."

De betoncentrale heeft een maximale capaciteit van 150 kuub betonmortel per uur. In verhoging van de capaciteit werd in 2007 flink geïnvesteerd. ,,De centrale die we destijds nog hadden was gedateerd. We hebben toen een compleet nieuwe centrale gebouwd tot dertig meter hoog. Destijds is de capaciteit ook flink omhoog gegaan, van 80 naar 150 kuub per uur", weet Van der Velden. Bij Betoncentrale Wessel werken in totaal twaalf medewerkers, geregeld aangevuld met zzp'ers. De centrale in Gorinchem is iets groter en telt zo'n twintig medewerkers.

 

GEDWONGEN ONTSLAGEN Na de bouw van de nieuwe centrale in 2007 kreeg de bouw moeilijke jaren voor de kiezen. Door de crisis lag de sector op zijn gat. Ook Betoncentrale Wessel kon daar niet aan ontkomen, zo geeft Van der Velden aan. ,,Met name 2012, 2013 en 2014 waren zware tijden, waarin de volumes naar beneden gingen. Ook ontkwamen we er niet aan om een paar mensen te moeten ontslaan." Inmiddels is het vertrouwen alweer enkele jaren terug. ,,In de crisis hebben we ook een grote omslag gemaakt, met name gericht op die flexibiliteit. De nadruk is meer op het dienstverlenende aspect komen te liggen."

De groei leidt ertoe dat er inmiddels weer flink geïnvesteerd wordt. Zo is een nieuwe betonmixer aangeschaft, die beton mee kan nemen en in het werk pompen. Dit is een efficiënte werkwijze, waar geen kraan aan te pas hoeft te komen. Een ander zichtbaar aspect is een opknapbeurt van de centrale. Zo is de buitenkant van de centrale inmiddels van nieuwe kleuren voorzien. De zes silo's ernaast worden ook binnen afzienbare tijd geüpdatet. In de silo's worden onder meer de hulp en vulstoffen opgeslagen, die de betontechnoloog toevoegt aan het zand, grind, water en cement.

Van der Velden komt nog een keer terug op het kokkerellen van de betontechnoloog. Op basis van onder meer de gewenste sterktewaarde, de cement- en betonsoort, de aard van de constructie en andere indicatoren brouwt hij voor iedere order die binnenkomt een apart recept. De vergelijking met een topkok is zeker niet misplaatst, verzekert Van der Velden. De betontechnoloog beschikt ook over een eigen keuken, een laboratorium waar uitgebreid getest wordt. ,,Echt waar, als je het mij vraagt is dit haute cuisine met beton."